Zamek w Dobrej
- historia
- architektura
- fakty i domysły


HISTORIA ZAMKU
Daty, Wydarzenia, Historia rozbudowy

   Pierwsza wzmianka o warowni w Dobrej, pochodzi z roku 1259 - roku, w którym stara osada znalazła się w obrębie księstwa wołogoskiego, stając się od razu ważnym strategicznie punktem dzielnicy.
   Murowany zamek wzniósł pod koniec XIII w. książę Bogusław IV, a chrzest bojowy warownia przeszła już w 1308 r. podczas oblężenia Brandenburczyków. Niestety zamek został wówczas częściowo zburzony.
   Odbudowy podjął się rycerski ród, który przyjął w lenno zamek w Dobrej niedługo po klęsce księcia Bogusława IV. Niestety nie wiemy jak się nazywali owi rycerze, ale znamy za to kolejnych właścicieli, którzy przejęli Dobrą w 1338 r. Była to niemiecka rodzina Dewitzów, w rękach których zamek pozostał aż do początku XIX w.
   W roku 1400 Gerard Dewitz przebudował warownię, czyniąc z niej jedną z najsilniejszych twierdz Pomorza, a na pewno najmocniejszą pomorską siedzibę rycerską. W ciągu następnego stulecia skutecznie obroniła się przed oblężeniami Brandenburczyków (1473 i 1478).
   Wraz z nastaniem nowej epoki, Renesansu, nadeszły też kolejne przebudowy. Dokonał ich Jobst Dewitz, kanclerz księstwa wołogoskiego, zaczynając prace w 1538 roku.
   Niestety już w około sto lat później zamek został zniszczony przez Szwedów (XVII w.). Nie odbudowany, szybko obracał się w ruinę i w 1728 r. został ostatecznie opuszczony.
   W 1808 r. rozebrano mury, pozostawiając zaledwie fragmenty ścian budynków i wieżę. Pozostałości zabezpieczono w roku 1862.

ARCHITEKTURA ZAMKU
Wymiary, Elementy architektoniczne, Zachowane detale

   Pierwsze założenie, rozplanowane na prostokącie o wymiarach 31 x 34,5 m, było bez wieży i posiadało ceglany budynek mieszkalny (w podstawie 11 x 34,5 m), ciągnący się wzdłuż zachodniej ściany muru obwodowego - na przeciwko bramy wjazdowej.
   W czasie przebudowy na początku XV w. założenie zyskało wysoką czworoboczną wieżę wzniesioną w narożu północno - zachodnim oraz dodatkowy mur zewnętrzny, który okalając całe poprzednie założenie utworzył przestronny pas międzymurza, dochodzący czasami do 18 m szerokości. Ten sposób zorganizowania systemu obronnego, wraz z oddzielającą od miasta fosą (na południu), gwarantował niezłomność warowni i uczynił z niej jedną z najsilniejszych w owych czasach twierdz na Pomorzu.
   Ostatnia z przebudów - w stylu renesansowym (w XVI w.) - zmieniła dotychczasową surowość średniowiecznego kasztelu i nadała mu rysy feudalnej rezydencji.
   Częściowo wyburzono poprzedni budynek, dostawiając równolegle drugi - z przeznaczeniem m.in. na kuchnie i browar. Pozostałą z wyburzenia część wyremontowano i przebudowano. Mieszkalny budynek był jednotraktowy i posiadał trzy piętra. Po obu stronach wejścia do domu, znajdowały się kręcone schody wiodące na wyższe kondygnacje.
   Jednym z elementów znamionujących nastanie nowych czasów w architekturze, były także obramienia okien ze zwieńczeniami w kształcie łuku kotarowego (podobne do tych jakie zastosowano w tym samym czasie w budownictwie Szczecina).

W pobliżu: Nowogard (17 km), Szczecin (14 km)

 Powrót 

  © Xezaar